Επικαιρότητα — 07/08/2012 at 09:31

Κατερίνα Γιάννακα : «Άρχισα να Ζωγραφίζω έτσι όπως Ανέπνεα»

by
Κατερίνα Γιάννακα : «Άρχισα να Ζωγραφίζω έτσι όπως Ανέπνεα»
Κατερίνα Γιάννακα
Φωτογραφία: Δημήτρης Βλάικος

Το σπίτι της είναι ένας κρυμμένος, μικρός παράδεισος στην Αίγινα του Αττικού φωτός, κάπου κοντά στην Κυψέλη. Τα σκυλιά της, ένα καφέ και ένα μαύρο -και τα δύο παιχνιδιάρικα- μπερδεύονται στο περπάτημά μας και μας συνοδεύουν από την πόρτα της αυλής στις σκάλες του πρώτου ορόφου. Εκεί κάθε γωνία κρύβει ένα μοναδικό έργο τέχνης, δικό της ή φίλων. Βγαίνουμε στο μπαλκόνι, μπροστά εκτείνονται κάποια στρέμματα φιστικιές και στο βάθος η θάλασσα, τα κότερα που ξεμύτισαν για κάποια βόλτα στον Αργοσαρωνικό· θέα χαλαρωτική, γεμάτη εικόνες, κίνηση και ελπίδα.

Η εγγραφή της συζήτησής μας ξεκίνησε με ηχητική υπόκρουση τζιτζικιών και κάπως έτσι ορχηστρικά έκλεισε πενήντα λεπτά αργότερα. Ίσως η μόνη λέξη που σου έρχεται στο μυαλό μετά από ένα σύντομο διάλογο με την Κατερίνα Γιάννακα, είναι η ειλικρίνεια. Ειλικρίνεια στις εκφράσεις της, ειλικρίνεια στα έργα της, ειλικρίνεια στη ζωή της.

Ο χρόνος μετρά αντίστροφα, το άγχος και η ανυπομονεσία την κυριεύουν. «Αν κάνω αυτήν τη στιγμή μια έκθεση στην Αίγινα, -το έχω ανακοινώσει και μέσω ίντερνετ- είναι γιατί περιμένω να έρθουν τα παιδιά μου, οι μαθητές μου. Με αυτήν την έκθεση θέλω να δουν ποια είμαι. Αγωνιώ για το εάν θα έρθουν. Όσο ήμουν στο σχολείο είχα δημιουργήσει πολλές αντιπάθειες. Τώρα με συναντούν στο δρόμο και μου λένε: είχαμε καταλάβει ότι δεν είσαι μια κοινή καθηγήτρια. Τότε ήμασταν κατά του σχολείου και των καθηγητών γενικά. Τώρα είμαστε εμείς κι εσύ σαν άτομο πια. Προσπαθώντας να είμαι πάντα πολύ ειλικρινής με τον εαυτό μου, έρχεται η ώρα που αυτός που έχω απέναντί μου θα το εκτιμήσει. Τα παιδιά προφανώς το εκτίμησαν, γιατί μέσα στα 24 χρόνια που βρίσκομαι στην Αίγινα, παρέμεινα η Κατερίνα Γιάννακα.(…) Υπήρχαν παιδιά που έβλεπα πως έχουν μια κλίση στη ζωγραφική. Μεγαλώνοντας μπορεί να μην πήγαν στη Σχολή Καλών Τεχνών, αλλά ακολούθησαν μια καλλιτεχνική πορεία. Πάντα παρατηρώ τις δουλειές τους. Δε γίνεται να εκθέτει παιδί μου με κάθε τρόπο, ακόμη κι αν είναι πιο περιορισμένο –σε κάποια εφημερίδα-  και να μην τρέξω να το δω. Προσπαθώ να συζητάω μαζί του. Συνεχίζω από εκεί που τελείωσα, συνεχίζω να είμαι δασκάλα. Και στο σχολείο το μάθημα δεν ήταν μόνο ζωγραφική, ήταν ζωή, τρόπος αντιμετώπισης της ζωής.»

Αύριο, στο Λαογραφικό Μουσείο Αίγινας, ξεκινά η 12η ατομική της έκθεση, με προηγούμενους σταθμούς τα Ιωάννινα, τη Λάρισα, την Αθήνα, το Ναύπλιο, μοιρασμένους στα 31 χρόνια που βρίσκεται στο χώρο. Πίνακες ζωγραφικής, κεραμικά και πλεκτά, «εγώ κρεμασμένη στους τοίχους». «Όλη η ουσία είναι το έργο σου κι εσύ να είστε το ίδιο πράγμα. Αν δεν αποδεικνύεις με τη ζωή σου ότι είσαι αυτά που φτιάχνεις, θεωρώ πως δεν είσαι άξιος να λέγεσαι καλλιτέχνης. Λες ψέματα για τον εαυτό σου! Η καλή κριτική δε με αφορά, δεν προχωράω. Γι’ αυτό έχω γίνει τόσο σκληρή στις δικές μου κριτικές, γιατί πρώτα είμαι σκληρή με τον εαυτό μου».

Την στεναχωρεί ιδιαιτέρως το κοινό σε δραστηριότητες στην Αίγινα να μην αποτελείται από Αιγινήτες. Παρακολουθώντας και τα διάφορα φεστιβάλ και εκδηλώσεις στο νησί, αντιδρά με το γεγονός πως γίνονται όλα το καλοκαίρι και απευθύνονται στους επισκέπτες. «Θα ήθελα να γίνονται και τον χειμώνα πράγματα, ώστε να μάθουν οι Αιγινήτες να ανοίγουν την πόρτα του θεάτρου, την πόρτα του Λαογραφικού, μιας έκθεσης.» Απαντά θετικά σε οποιαδήποτε σοβαρή πρόταση, μα δε διστάζει να εκφράσει και τις δικές της. «Το έχω πει χρόνια τώρα για τη δημιουργία Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης στο κτήριο των φυλακών. Να δώσουμε όλοι οι καλλιτέχνες έργα τους, να ενώσουμε τις δυνάμεις μας.»

Η Αίγινα μπήκε στη ζωή της 24 χρόνια πριν. Δεν ήρθε στο νησί, αναγκαστικά επειδή διορίστηκε εδώ ως καθηγήτρια καλλιτεχνικών. Ήθελε να ακολουθήσει τους μεγάλους δασκάλους της, τον Μόραλη, τον Νικολάου, να γευθεί κάθε ιστορική πιθαμή του τόπου. «Είμαι ερωτευμένη με την Αίγινα, είναι ο μόνος χώρος που παραμένει να έχει το αττικό φως. Η Αθήνα το έχασε είναι σα μια ξεπεσμένη αρχόντισσα. Ένας λόγος που λατρεύω το νησί και συντέλεσε καθοριστικά στο να πάρω την απόφαση να έρθω, είναι ότι περπατώ όλες τις φάσεις της ιστορίας. Όταν βλέπω το σπίτι του Κανάρη, ή σκέπτομαι ότι ο Αριστοφάνης έκανε βόλτες στην περιοχή του Ο.Τ.Ε. ανατριχιάζω, τα σκέπτομαι πολύ όλα αυτά. Εδώ η ιστορία είναι συμπυκνωμένη, όλες οι περίοδοι εκπροσωπούνται εκπληκτικά.»

Η ιδανική εποχή για να ζήσει , σίγουρα δεν είναι αυτή που τώρα ζει. Το ψέμα και η υποκρισία του σήμερα, η ασέβεια προς τη φύση… «Μου αρέσει η ελευθερία που είχαμε το ’60- ’70. Οι στιγμές ήταν μαγικές. Δεν ήταν πολύ αργά τότε, ώστε να μην προλάβω την Ελλάδα όπως ήταν πριν. Πήγα σε μέρη που ακόμη δεν είχαν αγγιχτεί από μοντερνισμούς. Από το ’80 και μετά άρχισε να γίνεται φανερό το θέμα των χρημάτων, το δήθεν. Υποκουλτούρα μέχρι αηδίας που αν δεν αλλάξει χανόμαστε στην κυριολεξία. Αυτό το παλούκι που έχω πάντα στην καρδιά μου είναι ότι δεν υπάρχει κανένας σεβασμός στη φύση. Αυτό με θλίβει και με στεναχωρεί τρομερά. Πρέπει ο άνθρωπος να καταλάβει πόσο σημαντικό είναι να τα έχουμε καλά με όλα τα πλάσματα της φύσης. Όταν δεν έχεις σεβασμό στο χώρο τον οποίο ζεις, τότε δε σέβεσαι ούτε τον εαυτό σου.»

Η Κατερίνα Γιάννακα αφιερώνει την έκθεσή της σε κάποιον Δημήτρη, δίχως να θέλει να αποκαλύψει άλλα στοιχεία γι’ αυτόν…

Τα εγκαίνια θα πραγματοποιηθούν αύριο το βράδυ στις 20:00, ενώ η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 16 Αυγούστου στην αίθουσα του Λαογραφικού Συλλόγου.

Leave a Comment